Vừa đặt lưng xuống giường, chưa kịp thiu thiu thì hai chân lại bắt đầu râm ran, bồn chồn như có con gì bò bên trong, chỉ muốn đạp, co duỗi hoặc đứng dậy đi lại mới thấy đỡ. Cơn khó chịu đó lặp lại đêm này qua đêm khác, kéo bạn ra khỏi giấc ngủ ngay khi vừa chợp mắt, khiến sáng dậy người mệt rã rời mà không hiểu vì sao. Nếu bạn đang gặp đúng tình trạng này, rất có thể bạn đang gặp hội chứng chân không yên. Bài viết sẽ giúp bạn hiểu rõ nguyên nhân và 7 cách khắc phục hiệu quả để lấy lại giấc ngủ ngon.
Hội chứng chân không yên là gì?
Hội chứng chân không yên (Restless Legs Syndrome - RLS) là một rối loạn thần kinh gây ra cảm giác khó chịu ở chân, thường xuất hiện vào buổi tối hoặc khi nằm nghỉ, khiến người bệnh có nhu cầu không kiểm soát được là phải cử động chân để giảm cảm giác đó. Cảm giác khó chịu thường được mô tả như: râm ran, bò ngứa dưới da, kim châm, nóng rát hoặc như có dòng điện chạy qua.
Điểm đặc trưng nhất của hội chứng này là cảm giác chỉ giảm khi cử động (đi lại, co duỗi, xoa chân) và nặng hơn khi cơ thể ở trạng thái nghỉ ngơi, đặc biệt là lúc nằm ngủ. Đây là lý do vì sao RLS ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng giấc ngủ, lâu dần gây mất ngủ kéo dài, mệt mỏi ban ngày.
Dấu hiệu nhận biết hội chứng chân không yên
Bạn có thể đang gặp hội chứng chân không yên nếu nhận ra những dấu hiệu sau:
- ●Cảm giác khó chịu ở chân (hiếm khi ở tay) xuất hiện rõ hơn vào chiều tối hoặc ban đêm
- ●Muốn cử động chân liên tục, không thể nằm yên
- ●Triệu chứng giảm rõ khi đi lại, xoa hoặc co duỗi chân
- ●Triệu chứng nặng hơn khi ngồi hoặc nằm lâu, ví dụ lúc đi máy bay, xem phim, ngủ
- ●Chân giật nhẹ, co cơ không kiểm soát trong lúc ngủ (nhiều người bạn đời nhận ra trước)
- ●Khó vào giấc, ngủ chập chờn, thức giấc nhiều lần trong đêm
Nguyên nhân gây hội chứng chân không yên
Đến nay y học chưa xác định được một nguyên nhân duy nhất, nhưng có một số yếu tố liên quan rõ rệt:
- ●Thiếu sắt: Đây là nguyên nhân phổ biến nhất. Sắt tham gia vào quá trình sản xuất dopamine - chất dẫn truyền thần kinh liên quan đến kiểm soát vận động. Thiếu sắt dù chưa đến mức thiếu máu rõ rệt cũng có thể gây RLS.
- ●Yếu tố di truyền: Nhiều trường hợp RLS xuất hiện theo gia đình, đặc biệt nếu khởi phát trước 40 tuổi.
- ●Mang thai: Đặc biệt ba tháng cuối, do thay đổi nội tiết và nhu cầu sắt tăng cao. Triệu chứng thường tự hết sau sinh.
- ●Bệnh lý nền: Suy thận mạn, tiểu đường, bệnh thần kinh ngoại biên, thiếu vitamin B12, magie.
- ●Một số thuốc: Thuốc chống dị ứng thế hệ cũ, thuốc chống trầm cảm, thuốc chống nôn có thể làm nặng thêm triệu chứng.
- ●Thói quen sống: Uống nhiều cà phê, rượu bia, hút thuốc, ít vận động, căng thẳng kéo dài đều có thể khiến triệu chứng xuất hiện thường xuyên hơn.
7 cách khắc phục hội chứng chân không yên tại nhà
Tin tốt là với nhiều người, triệu chứng RLS có thể cải thiện đáng kể nhờ điều chỉnh lối sống, không cần dùng thuốc ngay:
- 1Bổ sung sắt đúng cách nếu thiếu. Nên xét nghiệm ferritin trước khi tự ý bổ sung sắt liều cao, vì thừa sắt cũng gây hại. Tăng thực phẩm giàu sắt tự nhiên như thịt đỏ nạc, gan, rau lá xanh đậm, các loại đậu.
- 2Vận động nhẹ đều đặn ban ngày. Đi bộ, đạp xe, yoga 20-30 phút mỗi ngày giúp giảm tần suất và mức độ triệu chứng. Tuy nhiên tránh tập cường độ cao ngay trước giờ ngủ vì có thể làm triệu chứng nặng hơn.
- 3Massage và chườm ấm chân trước khi ngủ. Xoa bóp nhẹ hoặc ngâm chân nước ấm 10-15 phút giúp thư giãn cơ, giảm cảm giác bồn chồn hiệu quả với nhiều người.
- 4Hạn chế caffeine, rượu bia và thuốc lá, đặc biệt vào buổi chiều tối - đây là nhóm yếu tố làm triệu chứng RLS rõ rệt hơn ở phần lớn người bệnh.
- 5Giữ lịch ngủ cố định. Đi ngủ và thức dậy cùng một giờ mỗi ngày giúp ổn định nhịp sinh học, giảm tình trạng khó vào giấc do chân bồn chồn.
- 6Kéo giãn cơ chân nhẹ nhàng trước khi ngủ. Vài động tác duỗi cơ bắp chân, gập - duỗi cổ chân giúp giảm căng cơ, hạn chế cảm giác khó chịu khi nằm xuống.
- 7Quản lý stress, thư giãn tinh thần. Hít thở sâu, thiền ngắn hoặc đọc sách nhẹ trước khi ngủ giúp hệ thần kinh dịu lại, gián tiếp giảm tần suất xuất hiện triệu chứng.
Khi nào cần đi khám bác sĩ?
Hội chứng chân không yên thường không nguy hiểm đến tính mạng, nhưng nếu triệu chứng xảy ra từ 2-3 lần mỗi tuần, kéo dài nhiều tháng, ảnh hưởng rõ rệt đến giấc ngủ và sinh hoạt ban ngày, bạn nên đi khám để được xét nghiệm sắt, chức năng thận và tầm soát các bệnh lý nền liên quan. Việc tự chịu đựng kéo dài không chỉ gây mất ngủ mạn tính mà còn có thể làm chậm phát hiện nguyên nhân gốc cần điều trị. Với phụ nữ mang thai gặp triệu chứng nặng, cũng nên hỏi ý kiến bác sĩ sản khoa để được tư vấn phù hợp, an toàn cho cả mẹ và bé.
Bồi bổ cơ thể, hỗ trợ ngủ ngon hơn cùng yến sào
Bên cạnh việc điều chỉnh lối sống, nhiều người có giấc ngủ chập chờn, hay thức giấc giữa đêm chọn bồi bổ thêm bằng thực phẩm lành tính để cơ thể khỏe hơn, dễ đi vào trạng thái nghỉ ngơi sâu hơn. Yến sào chứa nhiều axit amin và khoáng chất, trong đó có các dưỡng chất hỗ trợ hoạt động của hệ thần kinh, giúp cơ thể thư giãn, góp phần cải thiện chất lượng giấc ngủ về lâu dài - dù không thay thế được việc điều trị nguyên nhân gây hội chứng chân không yên.
Bạn có thể tham khảo Yến Sào LAGIA Nest - yến nguyên tổ, sơ chế sạch, không tẩm đường hay hóa chất, dùng đều đặn vào buổi tối để hỗ trợ bồi bổ cơ thể, giúp tinh thần thư thái hơn trước giờ ngủ. Nếu bạn đang gặp tình trạng mất ngủ kéo dài nói chung, có thể đọc thêm bài mất ngủ triền miên: nguyên nhân và cách khắc phục để có hướng xử lý toàn diện hơn.
Nếu còn băn khoăn về việc chọn loại yến phù hợp hoặc cách dùng đúng cho người khó ngủ, bạn có thể nhắn Zalo hoặc gọi Hotline 0868 869 948 để được LAGIA tư vấn miễn phí, giao hàng toàn quốc, kiểm tra hàng trước khi nhận.
Hội chứng chân không yên có thể âm thầm "đánh cắp" giấc ngủ của bạn mỗi đêm, nhưng phần lớn trường hợp đều có thể cải thiện rõ rệt nếu bạn kiên trì điều chỉnh lối sống và bổ sung dưỡng chất phù hợp. Đừng chủ quan chịu đựng một mình - nếu triệu chứng kéo dài, hãy đi khám để tìm đúng nguyên nhân và có hướng xử lý an toàn nhất cho sức khỏe của bạn.
Thông tin trong bài mang tính tham khảo. Yến sào là thực phẩm bồi bổ, không phải thuốc chữa bệnh, không thay thế chẩn đoán và điều trị của bác sĩ.
